Aantekeningen maken is één ding, maar ze effectief gebruiken is iets anders. Veel leerlingen schrijven informatie op zonder er later nog iets mee te doen. Zonde, want goed georganiseerde aantekeningen helpen bij het onthouden en begrijpen van de lesstof. Een handige techniek hiervoor is het boomdiagram. Door informatie in een visuele structuur te zetten, worden verbanden duidelijker en blijft de stof beter hangen. 

Opdracht:
De leerlingen gebruiken hun aantekeningen van een les om een boomdiagram te maken. Ze beginnen met het bepalen van het hoofdonderwerp, voegen subonderwerpen toe en werken deze verder uit met details. Daarna controleren ze of hun diagram compleet en logisch is, en vullen ze eventuele gaten aan met extra informatie. 

Leerdoelen:
Na deze les kunnen jouw leerlingen:

• hun aantekeningen ordenen in een boomdiagram.
• hun aantekeningen inzetten om beter te leren voor een toets.
• de lesstof beter begrijpen en onthouden door actieve verwerking.

Veel leerlingen herlezen of vatten samen om te leren, maar dat werkt vaak minder goed. De 3R-methode (Read, Recite, Review, oftewel lezen, navertellen, nakijken) helpt om informatie beter te onthouden. In deze les ontdekken leerlingen hoe deze strategie werkt en passen ze die toe op een stuk tekst uit een lesboek.

Opdracht: 
Leerlingen passen de 3R-methode toe op een tekst uit een lesboek van een vak waar ze binnenkort een toets van hebben. In tweetallen kiezen ze elk een andere tekst uit hun schoolboek. Eerst lezen ze de tekst een keer door, daarna vertellen ze deze uit het hoofd na aan hun partner. Vervolgens lezen ze de tekst opnieuw om te controleren wat ze zijn vergeten. 

Leerdoelen:
Na deze les kunnen jouw leerlingen:

• uitleggen hoe de 3R-methode werkt en waarom deze effectief is.
• actief informatie ophalen om de toetsstof beter te onthouden.
• hun eigen leerstrategie evalueren.

Als een leerling een (complexe) vraag krijgt op een toets, is het zonde als het antwoord niet goed of niet volledig is doordat de leerling de vraag niet goed heeft gelezen.

Opdracht:
De leerlingen gaan oefenen met een stappenplan, bedoeld om een toetsvraag goed te lezen en volledig te beantwoorden.

Leerdoelen:
Na deze les kunnen jouw leerlingen:

• de valkuil van een complexe toetsvraag herkennen.
• complexe toetsvragen beantwoorden met behulp van een stappenplan.

Het is belangrijk dat leerlingen bewust zijn van het verschil tussen passief en actief leren. Wanneer je een tekst doorleest en hier en daar een woord onderstreept, nemen je hersenen niet actief informatie op. Lesstof uit je hoofd herhalen, aan iemand uitleggen of technieken als flashcards, zijn voorbeelden van actief leren. Wat flashcards zijn wordt in deze les uitgelegd.

Opdracht:
Leerlingen maken voor zichzelf flashcards. Op de ene kant zetten ze een woord, begrip of vraag en aan de andere kant de bijbehorende vertaling, uitleg of het antwoord. Op deze manier kunnen zij zichzelf overhoren. Het Leitnersysteem helpt leerlingen deze kaarten effectief te gebruiken in de aanloop naar een toets.  

Leerdoelen:
Na deze les kunnen jouw leerlingen:

• het verschil tussen actief en passief leren uitleggen.
• flashcards effectief inzetten bij het leren.